İktisatçı Kimdir? İşte Keynes’in Cevabı

Yazar: Oleg Komlik
Çeviri: Kadir Yıldırım

1924 yılında John Maynard Keynes, kendisinin danışmanı ve akademik amiri olan, İngiliz Neoklasik iktisadının kurucularından seçkin iktisatçı Alfred Marshall için bir vefat yazısı yazdı. Bu büyüleyici eserinde Keynes, Marshall’ın akademik ve entelektüel yaşamını müthiş bir şekilde inceliyor. Keynes’i öven Joseph Schumpeter yazıyı, “şimdiye kadar okuduğum, bir bilim adamının en parlak yaşamı” olarak nitelendirdi.
Keynes yazının başında bir iktisatçının nasıl “büyük” olabileceğini tartışıyor. Diğerlerine göre daha üstün profesyonel özellikleri ve kişisel karakteristikleri üzerinde durarak, bir iktisatçının “ideal bir model”ini tarif ediyor. Dolayısıyla Keynes’e göre bir iktisatçı kimdir? İşte Keynes’in cevabı:

İktisat çalışması, alışılmadık derecede yüksek uzmanlık yetenekleri gerektirir gibi görünmüyor. Entelektüel açıdan bakıldığında, felsefenin veya pür bilimin daha üstteki branşlarıyla karşılaştırıldığında çok kolay bir konu değil miydi?

Çok az sayıda kişinin başardığı kolay bir konu!! Belki de paradoks açıklamasını şurada buluyor: usta bir iktisatçı nadir bulunan bir yetenek kombinasyonuna sahip olmalıdır. İktisatçı, bir dereceye kadar matematikçi, tarihçi, devlet adamı ve filozof olmalıdır. Sembolleri anlamalı ve konuşmasına dökmelidir.

Özeli genel terimlerle düşünmeli, aynı düşünce serüveninde öze ve somut olana temas etmelidir. Günümüzü, geçmişin ışığında ve geleceğin amaçları doğrultusunda incelemelidir. İnsanoğlunun doğası ya da kurumlarının hiçbir parçası onun ilgi alanının tamamen dışında kalmamalıdır. Eş zamanlı bir ruh halinde hem amaç sahibi, hem de tarafsız olmalıdır; mesafeli ve bozulmaz bir artist gibi, ancak zaman zaman da bir politikacı kadar dünyaya yakın gibi.”

(Çeviren Notu: Keynes’in Marshall’le ilgili şu değerlendirmelerini okumak da faydalı olacaktır:
John Maynard Keynes, Marshall’ı şöyle anlatırdı (wikipedia);
“Sırt çantasını (aldı) ve zamanının çoğunu yüksek Alpler’de dolaşarak geçirdi… Cambridge’den yorulmuş ve aşırı çalışmış olarak Haziran’ın başlarında ayrılır, Ekim’de güçlü ve zinde olarak dönerdi… Alplerde sabah altıda kalkardı. Sırtındaki çanta ile iki ya da üç saat yürürdü. Bazen buz üzerinde uzun uzun oturur ve Goethe, Hegel, Kant veya Herbert Spencer gibi yazarların kitaplarını okurdu… Bu onun felsefi safhasıydı. Daha sonraları bu yürüyüşlerde iç ve dış ticaret teorilerini çalıştı. Bir kutu dolusu kitap vb. bir safhadan diğerine gönderiliyordu, ancak bir haftalığına veya daha fazlasına sadece sırt çantası ile gitmekteydi. Gömleğini sağanak yağmurda yıkıyor ve omuzlarında taşıdığı sırt çantası üzerinde kurutuyordu. En yoğun düşüncelerini Alplerde yalnız yaptığı bu yürüyüşlerde gerçekleştirmiştir.”

Orjinal Metin: Who is an economist? Here is Keynes’ answer

Yorum Ekleyin

Yorum yapmak için tıklayınız